Galeria_Piotra_Uzna_skiego____Nbanner

DORA RAWSKA-KON

MALARSTWO

Fundacja Monumentum Iudaicum Lodzense

Muzeum Kinematografii

Festiwal Dialogu Czterech Kultur

Galeria Piotra Uznańskiego

uprzejmie zapraszają na aukcję malarstwa Dory Rawskiej Kon,

która odbędzie się 8 września 2007 roku o godzinie 19 w Muzeum Kinematografii

Wartość rynkowa obrazów przekracza 60.000 PLN,-.

Organizatorzy aukcji ufni w hojność gości i uczestników licytacji ustalają symboliczną cenę wywoławczą dla każdego obrazu w wysokości 300,-PLN. Prace będą licytowane w kolejności zaprezentowanej w katalogu.

Dora Rawska-Kon urodziła się 27 sierpnia 1898 roku w Łodzi w zamożnej rodzinie właściciela fabryki Józefa Arona Rawskiego i Reginy  z domu Szapiro. W 1920 roku wyszła za mąż za Mordkę Kona, bratanka Oskara Kona, właściciela Widzewskiej Manufaktury. Studia artystyczne odbyła w warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych u Mieczysława Kotarbińskiego i Konrada Krzyżanowskiego. Po ukończeniu ASP w 1922 roku  podjęła pracę  w Łodzi w Gimnazjum Męskim Bet-Ulfama jako nauczycielka rysunku i kaligrafii. Do wybuchu wojny mieszkała przy ul. Gdańskiej 67 w Łodzi. We wrześniu 1939 roku wyjechała z mężem i synem przez Warszawę do Wilna a stamtąd w 1942 do Palestyny. Zmarła w 1989 roku w Izraelu.

Dora Rawska-Kon zawsze pragnęła być malarką. Najchętniej rozstawiała sztalugi w plenerze, co najmniej dwa razy w tygodniu, przed wojną w karpackich kurortach a po wojnie na uliczkach w Jerozolimie i Safed. Najczęściej malowała pejzaże i kwiaty ale podejmowała także inną tematykę. Na egzaminie wstępnym na ASP wyróżniona została za studium aktu. Malowała również martwe natury, sylwetki ludzi, na przykład Babki i Dziada a także portrety. Za udany portret Józefa Stalina na pierwszomajową elewację gmachu Banku Państwowego w Wilnie otrzymała sowite wynagrodzenie i możliwość wyjazdu całej rodziny do Palestyny. W znanych mi portretach, niezależnie od formatu, artystka zastosowała monumentalną formę, frontalność ujęcia i hieratyzm oraz osiowość kompozycji. W pejzażach zupełnie przeciwnie, asymetrię kompozycji, zjawiskową lekkość, barwność powietrza, ruch i wzajemne oddziaływanie form roślinnych i architektonicznych i nostalgiczną nastrojowość. Kwiaty, choć ukazywała w sposób klasyczny, najczęściej w wazonie, to potrafiła przy malarskiej szkicowości w potraktowaniu tematu wydobyć wszystkie charakterystyczne cechy przynależne poszczególnym gatunkom, tak, że łatwo rozpoznajemy róże, lilie, astry, mieczyki, tulipany, narcyzy. Posiadała również wyjątkową zdolność układania bukietów i łączenia różnych kwiatów. Uprawiała technikę akwarelową i olejną.

Malarka czynnie uczestniczyła w życiu środowiska artystycznego. Pierwsza wzmianka o publicznej prezentacji jej prac zamieszczona była w Neue Lodzer Zeitung w 1918 roku. Chętnie włączała się do zbiorowych działań artystycznych. W kwietniu 1921 roku wzięła udział w wystawie sztuki żydowskiej w Łodzi a latem tego samego roku w wystawie prac artystów żydowskich w Warszawie. W maju 1924 roku Dora Rawska-Kon wystawiła obrazy  w pierwszej zbiorowej wystawie prac artystów łódzkich w Miejskiej Galerii Sztuki. W tej wystawie uczestniczyli także Szczepan Andrzejewski, Franciszek Łubieński, Zenobiusz Poduszko, Ryszard Radwański, Marceli Sprusiak, Bolesław Kudewicz, Maurycy Trębacz i inni. Prezentowała swoje obrazy także poza Łodzią, w Warszawie (Martwa natura, Kwiaty, Dziad), w Krakowie w Domu Plastyków w 1938 w towarzystwie Bolesława Hochlingera, Anieli Menkesowej, Mojżesza Gurewicza, Heleny Lorii-Landeckiej, Samuela Szczekacza i Stefana Wegnera, we Lwowie w 1939 , między innymi razem z Władysławem Strzemińskim. Dora Rawska-Kon była też autorką tekstów do czasopisma „Forma” ukazującego się w latach 1933-1938. Była członkiem Związku Zawodowego Polskich Artystów Plastyków w Łodzi. Do dzisiaj zachowała się jej legitymacja z  1935 roku. Na fotografii ukazuje się w półprofilu, delikatnie uśmiechnięta, ładna i łagodna twarz młodej kobiety z wyraźnie zaznaczonymi łukami brwiowymi i krótkimi, ciemnymi włosami, gładko zaczesanymi na bok. Na legitymacji widnieją podpisy ówczesnego prezesa Stefana Wegnera, sekretarza Anieli Menkesowej  a wśród skarbników Katarzyny Kobro. Po wojnie, w Izraelu artystka przygotowała kilka indywidualnych wystaw, w galerii Katza w 1946, w galerii Rosenfelda w 1953, 1965, 1967 oraz wzięła udział w kilku pokazach zbiorowych, między innymi w Tel Awiwie w z okazji 45-lecia izraelskiej żeglugi w 1981 roku, gdzie przedstawiła trzy obrazy marynistyczne, olej i dwie akwarele. Dziennikarka, która z tej okazji przygotowała wywiad dla izraelskiej gazety wspomina wizytę w mieszkaniu Dory Rawskiej-Kon w Tel Awiwie i określa postać malarki jako starszej pani, nieśmiałej, skromnej i bardzo gościnnej. Ostatnia, pośmiertna już wystawa, odbyła się w Łodzi w Galerii Festiwalu Dialogu Czterech Kultur w grudniu 2006 roku.

 Wybrana bibliografia 

  1. Neue Lodzer Zeitung, 1918 nr 333 (5.12.), s.2
  2. Wystawa Sztuki Żydowskiej (katalog), Łódź, 1921
  3. Wystawa Prac Artystów Żydowskich (katalog), Warszawa, 1921
  4. Ilustrowana Republika, 1934 nr 6, s.8
  5. Forma, 1935 nr 3, s. 15; 1936 nr 4, s.16; 1936 nr 5, s. 18; 1938 nr 6, s. 23
  6. Wystawa IPS (katalog), Łódź 1936
  7. Wymiary, 1938 nr 1, s.16
  8. Polskie Życie Artystyczne w latach 1915-1939, Wrocław 1967, s. 119, 417, 425, 666
  9. Vollmer H., Allgemeines Lexikon der bildenden Kunstler des 20. Jahrhunderts, Leipzig 1999, t. 6, s. 371
  10. Strzałkowski J., Słownik artystów łódzkich. Malarze, graficy, rzeźbiarze i rzemieślnicy, Łódź, 2005, s. 93

Dzieła Dory Rawskiej-Kon zostały ofiarowane przez synową artystki, Panią  Vardę Kon z Tel Awiwu na rzecz Fundacji Monumentum Iudaicum Lodzense. Zadaniem statutowym Fundacji, powstałej w 1995 roku, jest popularyzacja historii, kultury, tradycji i religii Żydów w Łodzi oraz ochrona zabytków, przede wszystkim cmentarza żydowskiego przy ul. Brackiej.

Dochód z aukcji obrazów nr 1-30 będzie przekazany Fundacji Monumentum Iudaicum Lodzense, ul. Pomorska 18, 91-416 Łódź, e-mail: fundacja@lodzjews.org.

Dochód ze sprzedaży obrazu nr 31 będzie przekazany Fundacji Gajusz, ul. Piotrkowska 17 (wejście D), www.gajusz.org.pl  na pomoc w leczeniu 2-letniego Dawida.

[Strona główna] [Dar Kulika] [Dora Rawska-Kon] [Katalog] [J. K. Pawluśkiewicz] [Oferta miesiąca] [Sztuka] [Wystawy i kolekcje] [Lodziana] [Kontakt] [Lokalizacja] [O nas]